Een artist impression van de plasmaoven

Waarom een plasmaoven?

Een aantal van onze verwerkingsinstallaties zijn aan vervanging toe. En er komt de komende jaren meer afval bij, door ontwikkelingen in de nucleaire sector. Dit extra afval moeten we ook in de toekomst goed kunnen verwerken en opslaan. Daarom investeert COVRA in een plasmaoven voor verwerking van laag- en middelradioactief afval, een methode die ook in Zwitserland en Bulgarije wordt gebruikt.

De plasmaoven bij COVRA

Wat biedt de plasmaoven?

Anders dan bij traditionele ovens, verwerkt een plasmaoven meerdere soorten afval tegelijk tot een stabiel eindproduct. Hierdoor hoeven we minder te scheiden en apart te verwerken. Dat maakt het verwerkingsproces eenvoudiger. Bovendien verkleint de oven het afval aanzienlijk, dus is er minder opslagruimte nodig. Zo houden we voldoende ruimte over op ons terrein om al het radioactief afval dat de komende decennia in Nederland ontstaat, op te slaan tot zeker 2070. Daarnaast is het eindproduct zo stabiel dat het voor wel duizenden jaren veilig bewaard kan worden. Dit betekent dat alle radioactieve deeltjes veilig zijn opgesloten en geen kant op kunnen.

Hoe werkt een plasmaoven?

Een plasmaoven verhit verschillende soorten laag- en middelradioactief afval tegelijk met een plasmatoorts – een vlam die wel 5000 graden Celsius bereikt. De niet-brandbare stoffen (metaal, steen) smelten dan tot een glasachtig mengsel. Dit wordt in mallen gegoten, koelt af en vormt een stevig blok waarin alle radioactieve deeltjes veilig zijn opgesloten; ze kunnen geen kant meer op. Het blok wordt in een vat geplaatst en opgeslagen in een opslaggebouw bij COVRA. Uiteindelijk gaat het naar de eindberging: voor vele duizenden jaren wordt het in de diepe ondergrond opgeborgen. De rest van het afval verbrandt. Hierbij ontstaat rookgas, dat wordt gekoeld en gereinigd. Het water dat hierbij wordt gebruikt, wordt zorgvuldig schoongemaakt.

Waar komt de plasmaoven?

COVRA is van plan om de plasmaoven naast het afvalverwerkingsgebouw (AVG) te bouwen, in het midden van haar terrein.

De huidige gebouwen op het COVRA-terrein en de plek waar de plasmaoven moet komen

Hoe verloopt het vergunningstraject?

Om de plasmaoven te kunnen bouwen en gebruiken zijn zes verschillende vergunningen nodig: (1) De Kernenergiewetvergunning (Kew); en de omgevingsvergunningen voor (2) Wateractiviteit; (3) Technische bouwactiviteit; (4) Omgevingsplanactiviteit bouwwerken; (5) Flora- en Fauna-activiteit; en (6) Natura2000-activiteit. In onderstaande factsheets leest u wat de vergunningen inhouden, welke procedure van toepassing is en wanneer u als belanghebbende kunt reageren.

Momenteel is COVRA bezig met de voorbereiding van de vergunningsaanvragen. Om de vergunningen aan te kunnen vragen worden er onderzoeken uitgevoerd. Zo wordt er onder andere onderzocht wat de effecten van de plasmaoven zijn op mens en milieu. De uitkomsten van de onderzoeken schrijven we op in een milieueffectrapportage (MER). Het MER maakt deelt uit van de uitgebreide Awb-procedure + MER die van toepassing is voor de vergunning in het kader van de Kernenergiewet. De benodigde omgevingsvergunningen volgen een uitgebreide of reguliere procedure zoals vastgelegd binnen de Omgevingswet.

Alle documenten die te maken hebben met de vergunningsaanvraag worden bij het desbetreffende Bevoegd Gezag ingediend en ter inzage gelegd. U kunt tijdens de inzagetermijnen uw gedachten of vragen op officiële wijze delen door een zienswijze in te dienen.

Wie zijn bij het project betrokken?

Op dit moment zijn er meerdere bedrijven betrokken bij het project. BelgoProcess ontwerpt de procesinstallaties. Haskoning is bezig met het ontwerp van de voorzieningen die nodig zijn voor het proces en het gebouw. NRG Pallas voert de radiologische studies en onderzoeken uit en stelt het veiligheidsrapport op. Arcadis stelt de milieueffectrapportage (MER) op, voert onderzoeken uit en helpt bij de voorbereiding van de vergunningaanvragen.
Er is op dit moment nog geen aannemer geselecteerd.

Meld u aan voor het webinar over de plasmaoven

COVRA vindt het belangrijk om omwonenden, dorpsraden, bedrijven in de omgeving, maatschappelijke organisaties en andere belangstellenden goed mee te nemen in de plannen voor de plasmaoven en het vergunningstraject.
Daarom organiseren we op woensdag 3 juni om 19.30 uur een webinar over de plasmaoven. Tijdens dit webinar leggen we uit waarom COVRA investeert in deze installatie, hoe een plasmaoven werkt en welke stappen we doorlopen in het vergunningenproces.
Het webinar duurt ongeveer 45 minuten. We kiezen voor een toegankelijke opzet met korte vraaggesprekken, duidelijke uitleg en veel visueel materiaal. Ook is er ruim gelegenheid om vragen te stellen.
Wil je je aanmelden of meer informatie over het webinar, kijk dan op: covra.nl/nl/meld-u-aan-voor-het-webinar-over-de-plasmaoven/.

FAQ

Wat is een milieueffectrapportage (MER)?

Voor dit project wordt een milieueffectrapportage (MER) uitgevoerd. Een MER is een zorgvuldig onderzoek naar wat de bouw en het gebruik van een nieuwe plasmaoven kan betekenen voor het milieu en voor de omgeving waarin mensen wonen en werken.
Het doel van de MER is om mogelijke effecten vooraf goed in beeld te brengen. Daarbij kijken we niet alleen naar één oplossing, maar vergelijken we ook verschillende alternatieven en maatregelen. Zo wordt duidelijk wat de voordelen en nadelen van deze mogelijkheden zijn en hoe eventuele negatieve effecten kunnen worden voorkomen of beperkt. De uitkomsten van dit onderzoek worden vastgelegd in een milieueffectrapport.
In de MER onderzoeken we in ieder geval:
  • stralingsbescherming en nucleaire veiligheid;
  • emissies naar bodem, water en lucht;
  • energiegebruik en energie-efficiëntie.
Met deze informatie kan de overheid een weloverwogen en transparante beslissing nemen over het project. Ook omwonenden en andere belanghebbenden kunnen zien welke effecten worden verwacht en hoe daar rekening mee wordt gehouden. De MER helpt zo om beslissingen zorgvuldig, inzichtelijk en in samenhang met de omgeving te nemen.

Hoe kan ik participeren en wanneer?

Tot dusver is er een informerende brief gestuurd naar omliggende bedrijven, gemeenten, waterschap, provincie, ANVS, Rijkswaterstaat, dorpsraden en lokale NGO’s. Op 6 september 2025 heeft COVRA een open dag georganiseerd waar het project is toegelicht aan de aanwezigen.

Op woensdag 3 juni om 19.30 uur organiseert COVRA een webinar over de plasmaoven. Tijdens dit webinar leggen we uit waarom COVRA investeert in deze installatie, hoe een plasmaoven werkt en welke stappen we doorlopen in het vergunningproces. Wil je je aanmelden of meer informatie over het webinar, kijk dan op: covra.nl/nl/meld-u-aan-voor-het-webinar-over-de-plasmaoven/.

Contact

Heeft u vragen over het project? Stuur dan een mail naar: contact.plasmaoven@covra.nl.

  • Tijdlijn

    Tussen 2016 en 2018 hebben we onderzocht of er inmiddels betere technieken bestaan om het volume van het afval te verwerken. Een plasmaoven is als beste optie uit het onderzoek gekomen. In 2024 zijn de grenzen van het project bepaald. In 2025 zijn we gestart met de ontwerpwerkzaamheden en de voorbereidingen op de vergunningaanvragen. Momenteel wordt er gewerkt aan het basisontwerp van de plasmaoven wat naar verwachting begin 2027 wordt afgerond.

  • Fase

    • 2016 Start studies naar alternatieven en haalbaarheid
    • 2023 Start bepalen projectdefinitie en -grenzen
    • 2025 Start ontwerpwerkzaamheden en voorbereiding vergunningsaanvragen
    • Eind 2027 Basisontwerp plasmaoven gereed
    • 2026-2027 Vergunningsaanvragen indienen bij de ANVS, Rijkswaterstaat, Provincie Zeeland en gemeente Borsele